Projekat podržali

Evropska Unija

Soros

Sponzori mreže

 

EurActiv Newsletter
Prijava na NewsLetter


Izgradnja brana sve više ugrožava reke na Balkanu      

Objavljeno : 20.03.2014. Štampa El. pošta bookmark
 

Izgradnja brana sve više ugrožava reke i rečni biodiverzitet na zapadnom Balkanu koji su izuzetno očuvani i moraju se zaštititi, rečeno je 20. marta na predstavljanju istraživanja grupe nevladinih organizacija o stanju balkanskih reka. Prema istraživanju, većina reka u regionu je, na osnovu klasifikacije EU, u klasi očuvanih ili malo izmenjenih rečnih struktura i u njima živi 151 ugrožena vrsta slatkovodnih mekušaca i 69 endemskih vrsta ribe. Balkanu, međutim, preti "cunami brana", ocenjeno je na skupu a zemljama regiona i preporučeno da, pre nego što se upuste u izgradnju novih brana, naprave "master plan" kako bi pored energetskih potreba uvažile i ekološke i bolje planirale razvoj. Ukazano je da u EU do 2027. reke moraju da "se vrate u dobro stanje" i ocenjeno da bi bila šteta da Balkan ponovi greške počinjene u Uniji pre nekoliko decenija da bi ih onda ispravljao.


"Želimo da skrenemo pažnju na ovo ogromno bogatstvo - balkanske reke", rekao je generalni direktor nemačke nevladine organizacije Euronatur Gabriel Švaderer (Gabriel Schwaderer) na konferenciji za novinare u Beogradu.

 

Švaderer je rekao da je istraživanje koje su sproveli Euronatur i međunarodna nevladina organizacija Rivervoč (RiverWatch) pokazalo da područje zapadnog dela Balkana ima izuzetno očuvane reke i rečni biodiverziztet, ali da ih sve više ugrožava izgradnja brana u okviru energetskih projekata.

 

Istraživanjem je obuhvaćeno hidormorfološko stanje, odnosno očuvanost rečne strukture oko 35.000 kilometara reka u zapadnom delu Balkanu, uključujući Savu, postojeće i planirane hidroelektrane i očuvanost biodiverziteta - slatkovodnih riba i mekušaca, dodao je on.

 

Švaderer je istakao da je, prema klasifikaciji EU koja je korišćena u istraživanju, većina reka u tom delu Balkana u prve tri od ukupno pet klasa, što znači da im je očuvano prirodno stanje ili malo do umereno izmenjeno.

 

"Čak 30% reka je u klasi 1 odnosno prirodno očuvano, dok je 50% u klasi 2 i 3 (malo i umereno izmenjeno)", dodao je on i naveo da se u Nemačkoj teško mogu naći tako očuvane reke.

 

On je ocenio da se je "to zaista izuzetno" i da su se Euronatur i Rivervoč zbog toga opredelili da to područje nazovu "Plavo srce Evrope".

 

Švaderer je rekao da 151 ugrožena vrsta slatkovodnih mekušaca u svetu i 40% ugroženih takvih vrsta u Evropi živi u rekama tog dela Balkana. Takođe, u tim rekama živi i 69 endemskih vrsta slatkovodnih riba ili 28% vrsta u Evropi, od kojih su 39 ugrožene vrste u svetu.

 

Generalni direktor Rivervoča Ulrih Ajhelman (Ulrich Eichelmann) ocenio da "Balkanu preti cunami brana" i dodao da je u planu na zapadnom Balkanu još 573 srednjih i velikih projekata u hidrotenergetici.

 

"To se kamuflira potrebom za razvojem zelene energije ali ona nije zelena jer narušava prirodnu sredinu", upozorio je on.

 

Važni ekološki standardi

 

Ajhelman je rekao da je potrebno napraviti "master plan" pre nego što se krene u izgradnju brana kako bi se pored energetskih potreba uvažile i ekološke vrednosti i omogućilo sistematično planiranje.

 

Podsetio je i da se od zemalja kandidata za članstvo u EU očekuje da slede standarde i vrednosti EU i istakao da EU vrlo snažno podržava izgradu takvih planova ne samo na Balkanu, jer problem reka, kako je rekao, nigde nije u celini rešen.

 

Prema evropskim popisima, do 2027. reke u EU moraju biti u dobrom stanju, rekao je on i dodao da se u to ulažu velika sredstva. Ocenio je da bi bila šteta da Balkan ponovi greške koje su u EU učinjene pre nekoliko decenija i da ih onda ispravlja.

 

Švaderer i Ajhelman su ocenili i da zemlje regiona treba da prouče energetske alternative, odnosno da bolje sagledaju druge potencijale poput solarne energiju.

 

Iskustva u regionu

 

Na skupu se predstavljeni slučajevi tri ugrožene rečne oblasti na zapadnom Balkanu - u Nacionalnom parku Mavrovo u Makedoniji, reci Vjosa u Albaniji i reci Savi.

 

Predsednik hrvatskog Društva za zaštitu ptica i prirode Tibor Mikuška rekao je da na reci Savi problem predstavljalju i planovi za bolju navigaciju koji pored brana previđaju i stvaranje dubljih korita i ojačavanje obala kako bi se omogućili bolji uslovi za plovidu.

 

U tome se, kako je ocenio, rukovodi pogrešnom logikom da se "prvo napravi autoput a onda razvija saobraćaj". To bi, između ostalog, podrazumevao da se meandar u Obedskoj bari kanališe, dodao je on.

 

Predsednik makedonskog Ekološkog društva Ljupčo Melovski je rekao da makedonske vlasti nisu imale sluha na zahteve za očuvanje parka Mavrovo zbog planova o izgradnji više hidoelektrana i da se zato krenulo u kampanju na međunarodnom planu.

 

Ajhelman je istakao da je rekla Vljosa u Albaniji praktično potpuno netaknuta, odnosno poslednja divlja reka te veličine u Evropi, da postoje planovi za izgradnju brane ali da su oni, na sreću, zada u zastoju.

 

On je rekao da treba imati u vidu da brane na Balkanu ne grade domaće već strane kompaniji i da je lobiju za brane koji deluje u EU Balkan poslednje tržište.

 

Na skupu je rečeno i da brane često ne donose očekivane rezultate na šta ukazuje i nedavno istraživanje Univerziteta u Oksfordu.

 

Ajhelman je rekao da je kampanja za očuvanje balkanskih reka "Sačuvajmo plavo srce Evrope" tek na počektu i da inicijatori u naredne tri godine planiraju da uspostave kontakt sa nadležnim vlastima kao i da razviju mrežu za očuvanje balkanskih reka.

 

Organizatori kampanje su saopštili da je 20. marta pokrenut sajt kampanje Sačuvajmo plavo srce Evrope (www.balkanrivers.net).

 

Autor: M.P.

Foto: Shutterstock.com

 

 

 

 
 
Pošaljite komentar
Pošaljite komentar


 

Partner rubrike


09.09.2019, Beograd
Organizator: Ministarstvo pravde, Pištaljka, Projekat USAID i Projekat EU
06.09.2019, Beograd
Organizator: Fondacija Tempus
30.08.2019, Beograd
Organizator: Kancelarija Grada Beča u Beogradu - Eurocomm-PR
19.07.2019, Beograd
Organizator: Odbranimo reke Stare planine
18.07.2019, Beograd
Organizator: CRTA
16.07.2019, Beograd
Organizator: EIC i Ministarstvo prosvete
04.07.2019, Beograd
Organizator: CEP
26.06.2019, Beograd
Organizator: Fondacija Fridrih Ebert i EPuS
25.06.2019, Beograd
Organizator: Balkanmagazin
05.06.2019, Beograd
Organizator: MEI, Delegacija EU, Ministarstvo finansija i EU PPF
31.05.2019, Beograd
Organizator: FCD i EWB
17.05.2019, Beograd
Organizator: Ministarstvo finansija i projekat Podrška komisiji za kontrolu državne pomoći
11.05.2019, Beograd
Organizator: CRTA
10.05.2019, Beograd
Organizator: FPN
08.05.2019, Beograd
Organizator: Koalcija 27
07.05.2019, Beograd
Organizator: EPuS
22.04.2019, Beograd
Organizator: RENEXPO
16.04.2019, Beograd
Organizator: MEI, Delegacija EU i PLAK III
11.04.2019, Beograd
Organizator: ISAC fond
03.04.2019, Beograd
Organizator: CSP i Hans Zajdel fondacija
04.04.2019, Beograd
Organizator: Republika Srbija
25.03.2019, Beograd
Organizator: CRTA
20.03.2019, Beograd
Organizator: Ministarstvo finansija i Delegacija EU u Srbiji
19.03.2019, Beograd
Organizator: MONS
26.02.2019, Beograd
Organizator: EPuS i Centar za spoljnu politiku
22.02.2019, Beograd
Organizator: Centar za promociju nauke
21.02.2019, Beograd
Organizator: RES fondacija i Fondacija Hajnrih Bel
06.02.2019, Beograd
Organizator: EU info centar
04.02.2019, Beograd
Organizator: CRTA
30.01.2019, Beograd
Organizator: EU info centar, Delegacija EU i EUNIC
18.01.2019, Beograd
Organizator: NKEU
14.12.2018, Beograd
Organizator: CEP i EU info centar
4.12.2018, Beograd
Organizator: EPuS i Fridrih Ebert
30.11.2018, Beograd
Organizator: NKEU
28.11.2018, Beograd
Organizator: CEP, CFA/ÖFZ i CIFE
26.11.2018, Beograd
Organizator: Konfindustrija Srbija
26.11.2018, Beograd
Organizator: Agencija za borbu protiv korupcije
19.11.2018, Beograd
Organizator: CEP
16.11.2018, Beograd
Organizator: EU info centar
14.11.2018, Beograd
Organizator: Koalicija 27
08.11.2018, Beograd
Organizator: EPuS i Konrad Adenauer Fondacija
06.11.2018, Beograd
Organizator: POINTPULS i BCBP
06.11.2018, Beograd
Organizator: ASB i Ministarstvo za rad
06.11.2018, Beograd
Organizator: Predstavništvo Grada Beča
01.11.2018, Beograd
Organizator: U mreži i Grupa za analizu i kreiranje javnih politika
30.10.2018, Beograd
Organizator: Fondacija Tempus
17.10.2018, Beograd
Organizator: BFPI, BCBP i EPuS
14.10.2018, Beograd
Organizator: Srbija 21
12.10.2018, Beograd
Organizator: Ambasadori održivog razvoja i NKEU
09.10.2018, Beograd
Organizator: MZŽS
03.10.2018, Beograd
Organizator: EBRD
29.09.2018, Beograd
Organizator: Ambasada Švedske, MZŽS i EISP2
26.09.2018, Beograd
Organizator: Kreativna Evropa Srbija
25.09.2018, Beograd
Organizator: EPuS
25 - 26.09.2018, Beograd
Organizator: CEP i TEN
24.09.2018, Beograd
Organizator: Fondacija Fridrih Ebert
01.10.2018, Beograd
Organizator: Tempus
18.09.2018, Beograd
Organizator: UNDP i Vlada Švajcarske
14.09.2018, Beograd
Organizator: Bitef i EU info centar
14.09.2018, Beograd
Organizator: Delegacija EU i Ministarstvo pravde
13.09.2018, Beograd
Organizator: BOŠ i Kancelarija za saradnju sa civilnim društvom
07.09.2018, Beograd
Organizator: FREN i SeCons
04.09.2018, Beograd
Organizator: Tim Noći istraživača
12.07.2018, Beograd
Organizator: EU info centar
11.07.2018, Beograd
Organizator: EU info centar
03.07.2018, Beograd
Organizator: Balkanmagazin
28.06.2018, Beograd
Organizator: Istinomer i Crta
28.06.2018, Beograd
Organizator: CEP i EU info centar
27.06.2018, Beograd
Organizator: EPuS, Fondacija Fridrih Ebert
27.06.2018, Beograd
Organizator: Projektni tim, Švajcarska kancelarija za saradnju i Ministarstvo energetike
22.06.2018, Beč
Organizator: Energetska zajednica
21.06.2018, Beograd
Organizator: EPuS
20.06.2018, Beograd
Organizator: BCBP
21.06.2018, Beograd
Organizator: BOŠ
15.06.2018, Beograd
Organizator: CEP
14.06.2018, Beograd
Organizator: BCBP
15.06.2018, Beograd
Organizator: Fridrih Ebert
13.06.2018, Beograd
Organizator: EPuS i FPN
12.06.2018, Beograd
Organizator: Savet Evrope i Delegacija EU
12.06.2018, Beograd
Organizator: Fridrih Ebert
01.06.2018, Beograd
Organizator: Green European Foundation
24.05.2018, Beograd
Organizator: Kancelarija Vlade za saradnju sa civilnim društvom
21.05.2018, Beograd
Organizator: CEDEF
17.05.2018, Beograd
Organizator: CEP, EFB
16.05.2018, Beograd
Organizator: EU info centar
16.05.2018, Beograd
Organizator: EU info centar
16.05.2018, Beograd
Organizator: Centar za spoljnu politiku
14.05.2018, Beograd
Organizator: Koalicija 27
10.05.2018, Beograd
Organizator: AŽC, UŽ Peščanik
09.05.2018, Beograd
Organizator: EU info centar i Delegacija EU u Srbiji
10.05.2018, Beograd
Organizator: Fondacija Fridrih Ebert i Centar za spoljnu politku
10.05.2018, Beograd
Organizator: EPuS, FEFA
25.04.2018, Beograd
Organizator: USAID, EPuS, CEP
25.04.2018, Beograd
Organizator: ISAC fond
23.04.2018, Beograd
Organizator: NKEU
24.04.2018, Beograd
Organizator: REECO Srbija
20.04.2018, Beograd
Organizator: Udruženja
16.04.2018, Beograd
Organizator: Delegacija EU, EU info centar i Kolarčeva zadužbina
13.04.2018, Beograd
Organizator: Koalicija prEUgovor
13.04.2018, Beograd
Organizator: Fridrih Ebert
16. i 17.04.2018, Beograd
Organizator: EFB
11.04.2018, Beograd
Organizator: CEP
11.04.2018, Beograd
Organizator: Beogradski centar za ljudska prava
12.04.2018, Beograd
Organizator: EPuS
23.03.2018, Beograd
Organizator: Beogradski centar za ljudska prava
16.03.2018, Beograd
Organizator: Delegacija EU u Srbiji, EU info centar
13.03.2018, Beograd
Organizator: CEP, TEN, BENCHER
13.03.2018, Beograd
Organizator: ISAC fond
14.03.2018, Beograd
Organizator: EU info centar i PLAC II
08.03.2018, Beograd
Organizator: Balkanmagazin i EPS
08.03.2018, Beograd
Organizator: Francuski institut u Srbiji
27.02.2018, Beograd
Organizator: Evropska fondacija za demokratiju
13.02.2018, Beograd
Organizator: BCBP
08.02.2018, Beograd
Organizator: Evropska platforma za ZB
07.02.2018, Beograd
Organizator: CFP, Fondacija Hans Zajdel
01.02.2018, Beograd
Organizator: BCBP
30. i 31.01.2018, Beograd
Organizator: MDULS, ReSPA
24.1.2018, Beograd
Organizator: Tempus - Erazmus+
16.1.2018, Beograd
Organizator: Ambasada Bugarske
17.01.2018, Beograd
Organizator: Koalicija za REKOM
21.12.2017, Beograd
Organizator: POINTPULS i RAI
19.12.2017, Beograd
Organizator: Koalicija prEUgovor
14.12.2017, Priština
Organizator: Energetska zajednica
13.12.2017, Beograd
Organizator: EU info centar, CAPE
13.12.2017, Beograd
Organizator: EPuS
08.12.2017, Beograd
Organizator: EPuS, EIB
08.12.2017, Beograd
Organizator: Savet Evrope, EU
07.12.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU, EU Info centar, KCSD, Fondacija Divac
05.12.2017, Beograd
Organizator: POINTPULS, BCBP, BIRN, TS
06.12.2017, Beograd
Organizator: EPuS
05.12.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU i RZS
29.11.2017, Beograd
Organizator: EPuS i Fondacija Fridrih Ebert
17.11..2017, Beograd
Organizator: Koalicija 27
15.11.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU, UNDP
15.11.2017, Beograd
Organizator: Balkanmagazin
14.11.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU, Ministarstvo rada, EU info centar
07.11.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU, EU info centar, PKS
03.11.2017, Beograd
Organizator: ISAC fond i Fondacija Fridrih Ebert
01.11.2017, Beograd
Organizator: Evropski pokret u Srbiji
31.10.2017, Beograd
Organizator: EPuS i FPN
01 - 02.11.2017, Novi Sad-Beograd
Organizator: Francuski institut
25.10.2017, Beograd
Organizator: Koalicija prEUgovor
24.10.2017, Beograd
Organizator: Evropski pokret u Srbiji
23.10.2017, Beograd
Organizator: RYCO
17.10.2017, Beograd
Organizator: Fondacija Tempus
12.10.2017, Beograd
Organizator: Građanske inicijative
11.10.2017, Beograd
Organizator: TACSO
10.10.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU i Tim UN
09.10.2017, Brisel
Organizator: Savet za regionalnu saradnju
06.10.2017, Beograd
Organizator: Fondacija Tempus
05.10.2017, Beograd
Organizator: Forum za međunarodne odnose Evropskog pokreta u Srbiji i Fondacija Fridirh Ebert
02.10.2017, Beograd
Organizator: CZKD
28.09.2017, Beograd
Organizator: Fondacija Tempus
26.09.2017, Beograd
Organizator: EUNIC Srbija
22.09.2017, Novi Sad
Organizator: CINS
21.09.2017, Beograd
Organizator: Ministarstvo pravde
20.09.2017, Pančevo
Organizator: Gradska uprava Pančeva
19.09.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU, EU info centar i SKGO
18.09.2017, Beograd
Organizator: BOŠ i Kancelarija za saradnju sa civilnim društvom
15.09.2017, Beograd
Organizator: Beograd Prajd
14.09.2017, Beograd
Organizator: POINTPULS i BCBP
15.09.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU u Srbiji
14.09.2017, Vlasinsko jezero
Organizator: Evropski PROGRES
13.09.2017, Beograd
Organizator: Centar za spoljnu politiku
06.09.2017, Beograd
Organizator: Ujedinjene nacije
05.09.2017, Beč
Organizator: Energetska zajednica
25.08.2017, Beograd
Organizator: Balkanmagazin i EPS
25.07.2017, Beograd
Organizator: Beogradski centar za bezbednosnu politiku
06.07.2017, Beograd
Organizator: Ministarstvo zaštite životne sredine i Nacionalni konvent
04.07.2017, Beograd
Organizator: ISAC fond i Fridrih Ebert fondacija
30.06.2017, Beograd
Organizator: Centar za spoljnu politiku i Fridrih Ebert fondacija
22.06.2017, Beograd
Organizator: CEP, EU Info centar
22.06.2017, Beograd
Organizator: EU info centar
22.06.2017, Beograd
Organizator: Fondacija Hajnrih Bel
15 - 17.06.2017, Beograd
Organizator: Evropa Nostra, Evropa Nostra Srbija, Mreža za nasleđe JIE
14.06.2017, Beograd
Organizator: Ambasada Italije u Srbiji
15.06.2017, Beograd
Organizator: Novinska agencija Beta
18.05.2017, Beograd
Organizator: EU info centar
18.05.2017, Beograd
Organizator: EU info centar
25.05.2017, Beograd
Organizator: EU Info centar

PROJEKTI I KONKURSI

EurActiv franšiza za Srbiju:
Novinska agencija BETA, direktor: Radomir Diklić, glavni i odgovorni urednik: Dragan Janjić
Novinska Agencija Beta
Developed by Zorica Filipović, Predrag Tošić
EKO ZNACKA