Projekat podržali

Evropska Unija

Soros

Sponzori mreže

 

EurActiv Newsletter
Prijava na NewsLetter


Ostavka premijera Portugalije uoči samita EU      

Objavljeno : 24.03.2011. Štampa El. pošta bookmark
 

Premijer Portugalije je 23. marta uveče podneo ostavku, u jeku finansijske krize u toj zemlji i dan uoči samita EU na kojem će stabilizacija zone evra biti u centru pažnje. Žoze Sokrateš (Jose) je podneo ostavku zato što poslanici nisu prihvatili njegov plan štednje radi smanjenja javnog duga i deficita, a politička kriza u kojoj se zemlja našla mogla bi dodatno da pogorša situaciju. U Briselu se uoči samita održavaju protesti zbog ekonomskih mera koje će, kako se očekuje, usvojiti lideri EU sa ciljem da se smanji rizik od finansijskih i dužničkih kriza.

 

Ostavka Sokrateša mogla bi da ubrza donošenje odluke Portugalije da podnese zahtev za pomoć EU, budući da 15. juna mora da otplati ogroman dug od devet milijardi evra. Već mesecima se špekuliše da bi Portugalija mogla da postane treća zemlja koja će zatražiti pomoć EU, nakon Irske i Grčke. Pojedini analitičari smatraju da produbljivanje krize u Portugaliji može destabilizovati i Španiju.

 

Kancelarka Nemačke Angela Merkel izrazila je žaljenje zbog odbacivanja plana štednje koji je Sokrateš predstavio i ocenila da su to bile "hrabre i pravedne" mere. Nemačka je, kao najveća evropska privreda, jedna od zemalja koje najviše daju kako za budžet EU tako i za programe izlaska iz krize. Ta zemlja se zalaže za uspostavljanje veće finansijske discipline u EU.

 

Evropske institucije su pre dve sedmice sa olakšanjem primile vest o novom planu štednje i reformama u Portugaliji, koje je trebalo da omoguće smanjenje budžetskog deficita. Nakon tog predloga zemlja je skliznula u krizu budući da je opozicija jednoglasno optužila Sokrateša da je lagao o finansijskoj situaciji i da je "potpisao ček bez pokrića", odnosno prihvatio obaveze koje ne može da ispuni.

 

Portugalija je u velikoj krizi od prošlog proleća. Javni dug Portugalije u 2010. iznosio je 82,4% bruto domaćeg proizvoda (BDP), a privredni rast je zakočen. Na finansijskom tržištu se zato javila bojazan o solventnosti zemlje.

Background

Glavne teme samita 24. i 25. marta biće situacija u Libiji i Japanu, partnerstvo sa zemljama Severne Afrike i finansijska situacija u državama članicama. Francuska i Nemačka se zalažu za jacanje zajednicke ekonomske politike u EU, a posebno u zoni evra, da bi se povecala finansijska disciplina i zemlje sa odgovornijom poreskom politikom ne bi trpele štetu.

 

Jvni dug u EU u trećem tromesečju 2010. iznosio je 77,7% bruto domaceg proizvoda, a u zemljama evro zone 82,6%. Najviši javni dug imaju Italija (119,6%), Belgija (99,6%) i Irska (90,5%).

 

Veliki broj zemalja izlazi iz preporučenih okvira za budžetski deficit od najviše 3% bruto domaćeg proizvoda, što je propisani limit u evro zoni. Prosek u EU je 6,1%, ali taj prosek pogoršava Irska čiji deficit je 36,9% BDP. Suficit su u trećem tromesečju 2010. imale samo Estonija (5,8%) i Švedska (0,5%).



Uprkos prvom programu finansijske discipline, koji je objavljen u martu 2010. sa ciljem da se smanji rekordni deficit od 9,3 % BDP, glavne rejting agencije su snizile kreditni rejting te zemlje, što je povećalo troškove zaduživanja. Zbog toga je dva meseca kasnije predstavljen novi plan, koji je uključivao povećanje poreza i odlaganje velikih radova.

 

Međutim, troškovi države su nastavili da rastu, kao i deficit.

 

Za 2011. godinu usvojen je izuzetno restriktivan budžet, u kojem su se našli i smanjenje plata u javnom sektoru, zamrzavanje penzija, smanjenje socijalnih davanja i povećanje poreza. Sokrateš je odbijao savete Međunarodnog monetarnog fonda, kao i upozorenja opozicije i narodne banke Portugala. On do kraja nije priznao da mere štednje koče privredni rast. Tek ove sedmice vlada je priznala da je ove godine zabeležena recesija od 0,9% bruto domaćeg proizvoda.

 

Analitičari i ekonomisti su u prethodnom periodu izražavali bojazan da bi produbljivanje krize u Portugaliji moglo da povuče i Španiju, koja se takođe smatra jedna od slabijih finansijskih karika u EU.

 

Španska ministarka ekonomije Elena Salgado kazala je 24. marta da su investitori pokazali da pozdravljaju mere koje vlada preduzima za oporavak privrede i implicitno je odbacila mogućnost da se kriza Portugalije proširi na Španijiu. Kriza je "interna stvar" Portugalije, kazala je ona. Kada je reč o mogućnosti da Portugalija zatraži pomoć EU, Salgado je rekla da je "na Portugaliji da odluči" i da su vlasti te zemlje do sada tvrdile da nemaju nameru to da učine.

 

Salgado je istakla da će Španija nastaviti da sprovodi redorme da bi ojačala privredu i predupredila krizu.

 

Bojazni o finansijskoj stabilnosti Španije su ublažene proteklih sedmica, posebno zahvaljujući vladinim merama za poboljšanje javnih finansija. Na tržištu obveznica situacija za Španiju se poboljšala.

 

U EU se pripremaju mere za predupređivanju krize

 

Očekuje se da će šefovi država i vlada na dvodnevnom samitu u Briselu 24. i 25. marta usvojiti paket antikriznih mera koje se pripremaju već mesecima. Predlozi se odnose na jačanje privremenog fonda za podršku članicama evro zone u krizi, izmene osnivačkog ugovora EU da bi se omogućilo dogovoreno uspostavljanje stalnog mehanizma pomoći sredinom 2013. godine, utvrđivanje kako će izgledati taj mehanizam, pooštravanje budžetske dicipline evropskih zemalja i jačanje njihove konkurentnosti.

 

Sporazumi su već posignuti o većini tih pitanja, barem na nivou evro zone, koja broji 17 članica.

 

Međutim, i dalje postoje teškoće. Ministri finansija su se 21. marta dogovorili o finansiranju budućeg mehanizma pomoći tako da potencijal za pozajmice bude 500 milijardi evra. Kancelarka najveće evropske privrede, Nemačke, traži više od predviđenog vremena za isplatu doprinosa. "U tom domenu ćemo insistirati na promenama", kazao je 23. marta izvor u nemačkoj vladi.

 

Predsednik evro grupe Žan-Klod Junker (Jean-Claude Juncker) kritikovao je taj stav, koji, kako je naveo, ne uzima u obzir stavove drugih zemalja.

 

Čelnice EU bi trebalo i da potvrde pakt za evro, u okviru kojeg su predviđene privredne reforme, ograničenje javnog duga i umerenost u zaradama u javnom sektoru. Tim sporazumom su nezadovoljni sindikat ikoji smatraju da je pakt "antisocijalan".

 

Povodom najavljenih mera u Briselu se održavaju demonstracije, a policija je upotrebila vodene topove i suzavac da bi rasterala demonstrante. Predsednik Saveta Herman van Rompej 24. marta je demonstrantima poručio da lideri EU vode računa o njima prilikom donošenja odluka. "Mi ne ukidamo socijalnu zaštitu", objavio je van Rompej na Tviteru.

 

Nedaleko od mesta održavanja samita, gde je bilo okupljeno nekoliko grupa demonstranata, policija je oštro reagovala kako bi ih sprečila da priđu bliže zgradi u kojoj će se sastati lideri Unije.

 

Hiljade radnika protestuje zbog paketa ekonomskih reformi, za koji sindikati kažu da je "daleko od toga da je prijateljski nastrojen prema radnicima".

 

Demonstranti su blokirali glavne ulice u centru Brisela i izazvali saobraćajni kolaps u delu belgijske prestonice u kome se nalaze sedišta institucija EU, tako da ni novinari ne mogu da priđu.

 

Izvor: Beta i AFP

 

 
 
Pošaljite komentar
Pošaljite komentar


 

Partner rubrike


09.09.2019, Beograd
Organizator: Ministarstvo pravde, Pištaljka, Projekat USAID i Projekat EU
06.09.2019, Beograd
Organizator: Fondacija Tempus
30.08.2019, Beograd
Organizator: Kancelarija Grada Beča u Beogradu - Eurocomm-PR
19.07.2019, Beograd
Organizator: Odbranimo reke Stare planine
18.07.2019, Beograd
Organizator: CRTA
16.07.2019, Beograd
Organizator: EIC i Ministarstvo prosvete
04.07.2019, Beograd
Organizator: CEP
26.06.2019, Beograd
Organizator: Fondacija Fridrih Ebert i EPuS
25.06.2019, Beograd
Organizator: Balkanmagazin
05.06.2019, Beograd
Organizator: MEI, Delegacija EU, Ministarstvo finansija i EU PPF
31.05.2019, Beograd
Organizator: FCD i EWB
17.05.2019, Beograd
Organizator: Ministarstvo finansija i projekat Podrška komisiji za kontrolu državne pomoći
11.05.2019, Beograd
Organizator: CRTA
10.05.2019, Beograd
Organizator: FPN
08.05.2019, Beograd
Organizator: Koalcija 27
07.05.2019, Beograd
Organizator: EPuS
22.04.2019, Beograd
Organizator: RENEXPO
16.04.2019, Beograd
Organizator: MEI, Delegacija EU i PLAK III
11.04.2019, Beograd
Organizator: ISAC fond
03.04.2019, Beograd
Organizator: CSP i Hans Zajdel fondacija
04.04.2019, Beograd
Organizator: Republika Srbija
25.03.2019, Beograd
Organizator: CRTA
20.03.2019, Beograd
Organizator: Ministarstvo finansija i Delegacija EU u Srbiji
19.03.2019, Beograd
Organizator: MONS
26.02.2019, Beograd
Organizator: EPuS i Centar za spoljnu politiku
22.02.2019, Beograd
Organizator: Centar za promociju nauke
21.02.2019, Beograd
Organizator: RES fondacija i Fondacija Hajnrih Bel
06.02.2019, Beograd
Organizator: EU info centar
04.02.2019, Beograd
Organizator: CRTA
30.01.2019, Beograd
Organizator: EU info centar, Delegacija EU i EUNIC
18.01.2019, Beograd
Organizator: NKEU
14.12.2018, Beograd
Organizator: CEP i EU info centar
4.12.2018, Beograd
Organizator: EPuS i Fridrih Ebert
30.11.2018, Beograd
Organizator: NKEU
28.11.2018, Beograd
Organizator: CEP, CFA/ÖFZ i CIFE
26.11.2018, Beograd
Organizator: Konfindustrija Srbija
26.11.2018, Beograd
Organizator: Agencija za borbu protiv korupcije
19.11.2018, Beograd
Organizator: CEP
16.11.2018, Beograd
Organizator: EU info centar
14.11.2018, Beograd
Organizator: Koalicija 27
08.11.2018, Beograd
Organizator: EPuS i Konrad Adenauer Fondacija
06.11.2018, Beograd
Organizator: POINTPULS i BCBP
06.11.2018, Beograd
Organizator: ASB i Ministarstvo za rad
06.11.2018, Beograd
Organizator: Predstavništvo Grada Beča
01.11.2018, Beograd
Organizator: U mreži i Grupa za analizu i kreiranje javnih politika
30.10.2018, Beograd
Organizator: Fondacija Tempus
17.10.2018, Beograd
Organizator: BFPI, BCBP i EPuS
14.10.2018, Beograd
Organizator: Srbija 21
12.10.2018, Beograd
Organizator: Ambasadori održivog razvoja i NKEU
09.10.2018, Beograd
Organizator: MZŽS
03.10.2018, Beograd
Organizator: EBRD
29.09.2018, Beograd
Organizator: Ambasada Švedske, MZŽS i EISP2
26.09.2018, Beograd
Organizator: Kreativna Evropa Srbija
25.09.2018, Beograd
Organizator: EPuS
25 - 26.09.2018, Beograd
Organizator: CEP i TEN
24.09.2018, Beograd
Organizator: Fondacija Fridrih Ebert
01.10.2018, Beograd
Organizator: Tempus
18.09.2018, Beograd
Organizator: UNDP i Vlada Švajcarske
14.09.2018, Beograd
Organizator: Bitef i EU info centar
14.09.2018, Beograd
Organizator: Delegacija EU i Ministarstvo pravde
13.09.2018, Beograd
Organizator: BOŠ i Kancelarija za saradnju sa civilnim društvom
07.09.2018, Beograd
Organizator: FREN i SeCons
04.09.2018, Beograd
Organizator: Tim Noći istraživača
12.07.2018, Beograd
Organizator: EU info centar
11.07.2018, Beograd
Organizator: EU info centar
03.07.2018, Beograd
Organizator: Balkanmagazin
28.06.2018, Beograd
Organizator: Istinomer i Crta
28.06.2018, Beograd
Organizator: CEP i EU info centar
27.06.2018, Beograd
Organizator: EPuS, Fondacija Fridrih Ebert
27.06.2018, Beograd
Organizator: Projektni tim, Švajcarska kancelarija za saradnju i Ministarstvo energetike
22.06.2018, Beč
Organizator: Energetska zajednica
21.06.2018, Beograd
Organizator: EPuS
20.06.2018, Beograd
Organizator: BCBP
21.06.2018, Beograd
Organizator: BOŠ
15.06.2018, Beograd
Organizator: CEP
14.06.2018, Beograd
Organizator: BCBP
15.06.2018, Beograd
Organizator: Fridrih Ebert
13.06.2018, Beograd
Organizator: EPuS i FPN
12.06.2018, Beograd
Organizator: Savet Evrope i Delegacija EU
12.06.2018, Beograd
Organizator: Fridrih Ebert
01.06.2018, Beograd
Organizator: Green European Foundation
24.05.2018, Beograd
Organizator: Kancelarija Vlade za saradnju sa civilnim društvom
21.05.2018, Beograd
Organizator: CEDEF
17.05.2018, Beograd
Organizator: CEP, EFB
16.05.2018, Beograd
Organizator: EU info centar
16.05.2018, Beograd
Organizator: EU info centar
16.05.2018, Beograd
Organizator: Centar za spoljnu politiku
14.05.2018, Beograd
Organizator: Koalicija 27
10.05.2018, Beograd
Organizator: AŽC, UŽ Peščanik
09.05.2018, Beograd
Organizator: EU info centar i Delegacija EU u Srbiji
10.05.2018, Beograd
Organizator: Fondacija Fridrih Ebert i Centar za spoljnu politku
10.05.2018, Beograd
Organizator: EPuS, FEFA
25.04.2018, Beograd
Organizator: USAID, EPuS, CEP
25.04.2018, Beograd
Organizator: ISAC fond
23.04.2018, Beograd
Organizator: NKEU
24.04.2018, Beograd
Organizator: REECO Srbija
20.04.2018, Beograd
Organizator: Udruženja
16.04.2018, Beograd
Organizator: Delegacija EU, EU info centar i Kolarčeva zadužbina
13.04.2018, Beograd
Organizator: Koalicija prEUgovor
13.04.2018, Beograd
Organizator: Fridrih Ebert
16. i 17.04.2018, Beograd
Organizator: EFB
11.04.2018, Beograd
Organizator: CEP
11.04.2018, Beograd
Organizator: Beogradski centar za ljudska prava
12.04.2018, Beograd
Organizator: EPuS
23.03.2018, Beograd
Organizator: Beogradski centar za ljudska prava
16.03.2018, Beograd
Organizator: Delegacija EU u Srbiji, EU info centar
13.03.2018, Beograd
Organizator: CEP, TEN, BENCHER
13.03.2018, Beograd
Organizator: ISAC fond
14.03.2018, Beograd
Organizator: EU info centar i PLAC II
08.03.2018, Beograd
Organizator: Balkanmagazin i EPS
08.03.2018, Beograd
Organizator: Francuski institut u Srbiji
27.02.2018, Beograd
Organizator: Evropska fondacija za demokratiju
13.02.2018, Beograd
Organizator: BCBP
08.02.2018, Beograd
Organizator: Evropska platforma za ZB
07.02.2018, Beograd
Organizator: CFP, Fondacija Hans Zajdel
01.02.2018, Beograd
Organizator: BCBP
30. i 31.01.2018, Beograd
Organizator: MDULS, ReSPA
24.1.2018, Beograd
Organizator: Tempus - Erazmus+
16.1.2018, Beograd
Organizator: Ambasada Bugarske
17.01.2018, Beograd
Organizator: Koalicija za REKOM
21.12.2017, Beograd
Organizator: POINTPULS i RAI
19.12.2017, Beograd
Organizator: Koalicija prEUgovor
14.12.2017, Priština
Organizator: Energetska zajednica
13.12.2017, Beograd
Organizator: EU info centar, CAPE
13.12.2017, Beograd
Organizator: EPuS
08.12.2017, Beograd
Organizator: EPuS, EIB
08.12.2017, Beograd
Organizator: Savet Evrope, EU
07.12.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU, EU Info centar, KCSD, Fondacija Divac
05.12.2017, Beograd
Organizator: POINTPULS, BCBP, BIRN, TS
06.12.2017, Beograd
Organizator: EPuS
05.12.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU i RZS
29.11.2017, Beograd
Organizator: EPuS i Fondacija Fridrih Ebert
17.11..2017, Beograd
Organizator: Koalicija 27
15.11.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU, UNDP
15.11.2017, Beograd
Organizator: Balkanmagazin
14.11.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU, Ministarstvo rada, EU info centar
07.11.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU, EU info centar, PKS
03.11.2017, Beograd
Organizator: ISAC fond i Fondacija Fridrih Ebert
01.11.2017, Beograd
Organizator: Evropski pokret u Srbiji
31.10.2017, Beograd
Organizator: EPuS i FPN
01 - 02.11.2017, Novi Sad-Beograd
Organizator: Francuski institut
25.10.2017, Beograd
Organizator: Koalicija prEUgovor
24.10.2017, Beograd
Organizator: Evropski pokret u Srbiji
23.10.2017, Beograd
Organizator: RYCO
17.10.2017, Beograd
Organizator: Fondacija Tempus
12.10.2017, Beograd
Organizator: Građanske inicijative
11.10.2017, Beograd
Organizator: TACSO
10.10.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU i Tim UN
09.10.2017, Brisel
Organizator: Savet za regionalnu saradnju
06.10.2017, Beograd
Organizator: Fondacija Tempus
05.10.2017, Beograd
Organizator: Forum za međunarodne odnose Evropskog pokreta u Srbiji i Fondacija Fridirh Ebert
02.10.2017, Beograd
Organizator: CZKD
28.09.2017, Beograd
Organizator: Fondacija Tempus
26.09.2017, Beograd
Organizator: EUNIC Srbija
22.09.2017, Novi Sad
Organizator: CINS
21.09.2017, Beograd
Organizator: Ministarstvo pravde
20.09.2017, Pančevo
Organizator: Gradska uprava Pančeva
19.09.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU, EU info centar i SKGO
18.09.2017, Beograd
Organizator: BOŠ i Kancelarija za saradnju sa civilnim društvom
15.09.2017, Beograd
Organizator: Beograd Prajd
14.09.2017, Beograd
Organizator: POINTPULS i BCBP
15.09.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU u Srbiji
14.09.2017, Vlasinsko jezero
Organizator: Evropski PROGRES
13.09.2017, Beograd
Organizator: Centar za spoljnu politiku
06.09.2017, Beograd
Organizator: Ujedinjene nacije
05.09.2017, Beč
Organizator: Energetska zajednica
25.08.2017, Beograd
Organizator: Balkanmagazin i EPS
25.07.2017, Beograd
Organizator: Beogradski centar za bezbednosnu politiku
06.07.2017, Beograd
Organizator: Ministarstvo zaštite životne sredine i Nacionalni konvent
04.07.2017, Beograd
Organizator: ISAC fond i Fridrih Ebert fondacija
30.06.2017, Beograd
Organizator: Centar za spoljnu politiku i Fridrih Ebert fondacija
22.06.2017, Beograd
Organizator: CEP, EU Info centar
22.06.2017, Beograd
Organizator: EU info centar
22.06.2017, Beograd
Organizator: Fondacija Hajnrih Bel
15 - 17.06.2017, Beograd
Organizator: Evropa Nostra, Evropa Nostra Srbija, Mreža za nasleđe JIE
14.06.2017, Beograd
Organizator: Ambasada Italije u Srbiji
15.06.2017, Beograd
Organizator: Novinska agencija Beta
18.05.2017, Beograd
Organizator: EU info centar
18.05.2017, Beograd
Organizator: EU info centar
25.05.2017, Beograd
Organizator: EU Info centar

PROJEKTI I KONKURSI

EurActiv franšiza za Srbiju:
Novinska agencija BETA, direktor: Radomir Diklić, glavni i odgovorni urednik: Dragan Janjić
Novinska Agencija Beta
Developed by Zorica Filipović, Predrag Tošić
EKO ZNACKA