Projekat podržali

Evropska Unija

Soros

Sponzori mreže

 

EurActiv Newsletter
Prijava na NewsLetter


Srpsko-bugarski odnosi u svetlu evropskih integracija Srbije      

Objavljeno : 24.12.2013. Štampa El. pošta bookmark
 

Može se očekivati da Bugarska tokom pregovora Srbije o pristupanju EU iznese zahteve u pogledu položaja bugarske manjine u Srbiji, navodi se u Studiji praktične politike Bugari u Srbiji, koju su objavili ISAC fond i Fondacija Fridrih Ebert (Friedrich Ebert Stiftung). U izveštaju je ocenjeno da su Bugari jedna od najbolje integrisanih nacionalnih manjina u Srbiji i da uživaju prava i političku snagu srazmerno svom udelu u stanovništvu. Ipak, problemi u ostvarivanju prava postoje, posebno u oblasti obrazovanja, informisanja i kulture, i pre svega se odnose na količinu raspoloživog novca. Ističe se da postoji i nasleđe prošlosti, kako u tretmanu bugarske nacionalne manjine, tako i u državnim odnosima. Studija praktične politike, urađena na osnovu dostupnih informacija i terenskog istrazivanja u 2013, u celini je postavljena na portal Euraktiv Srbija na srpskom i engleskom jeziku i otvorena je za komentare.

 

 

Izvor: ISAC fond

 

Rezime

Ova studija praktične politike predstavlja analizu stanja i perspektiva bugarske nacionalne manjine u Srbiji i uticaja ovog pitanja na odnose Srbije i Bugarske, kao i na perspektive evropskih integracija Srbije. Studija je urađena na osnovu javno dostupnih dokumenata i informacija prikupljenih tokom terenskog istraživanja koje su autori sproveli u Dimitrovgradu, Bosilegradu i Sofiji tokom 2013. godine.


U ovom dokumentu autori su analizirali različite aspekte položaja bugarske nacionalne manjine, upoređujući ih sa opštim položajem građana Srbije u južnoj Srbiji, kao i u državi uopšte. Takođe, analizirano je pitanje poštovanja i ispunjenja manjinskih prava predviđenih zakonodavnim okvirom Srbije i međunarodnim normama, kao i raspodelu političke moći među političkim predstavnicima ove nacionalne manjine u Srbiji, i kako ona utiče na srpsko-bugarske odnose u celini.

 

Ova studija teži da pokaže da etnički Bugari u Srbiji nisu diskriminisani ni pojedinačno ni u odnosu na druge manjine, i da uživaju prava, status i političku snagu srazmerno svom broju. Ipak, problemi u praktičnoj realizaciji njihovih manjinskih prava postoje, posebno u oblasti obrazovanja, informisanja i kulture, i u vezi su, pre svega, sa količinom raspoloživih sredstava namenjenih za ostvarivanje ovih prava. Takođe, postoji i „nasleđe prošlosti“ kako u tretmanu bugarske nacionalne manjine u Srbiji, tako i nasleđe prošlosti državnih odnosa koji umnogome utiču na percepcije Bugarske u Srbiji i obratno.


Bugarska će, iako nema teritorijalnih pretenzija prema Srbiji, insistirati na poštovanju prava etničkih Bugara u Srbiji, pre svega u opštinama Dimitrovgrad i Bosilegrad gde bugarska nacionalna manjina čini apsolutnu većinu. Mera tog insistiranja zavisiće od stepena poštovanja prava bugarske nacionalne manjine u tim opštinama, ali i od unutrašnjopolitičke dinamike u Sofiji. Vrlo je verovatno da će zvanična Sofija imati zahteve u vezi sa ispravljanjem određenih istorijskih, stvarnih ili konstruisanih nepravdi prema Bugarima u Srbiji, koji će biti upućeni tokom pregovora Srbije o pristupanju u punopravno članstvo EU.

 

Pravni položaj Bugara u Srbiji je takav da omogućava održanje ove nacionalne manjine u njenim prirodnim demografskim okvirima. Ovi okviri, kao što je to slučaj sa najvećim brojem naroda na prostoru Zapadnog Balkana, uključujući tu i Srbe, pokazuju negativni trend, odnosno opadanje broja stanovnika. Na te trendove se negativno odražava loša ekonomska situacija i niska podrška obrazovanju, kulturi i informisanju na bugarskom jeziku od strane
centralnih vlasti u Srbiji.

 

Bugari su jedna od najbolje integrisanih nacionalnih manjina u Srbiji, koja ima, i koristi pravo na upotrebu sopstvenog jezika i pisma, pravo na obrazovanje na maternjem jeziku, održavanje veza sa maticom, pravo na očuvanje kulturnih posebnosti i pravo na informisanje na maternjem jeziku.

 

Srbija će, usled činjenice da je Bugarska članica EU, morati da uloži dodatne napore kako bi ubedila nacionalno svesne političare u Sofiji da će istrajati u naporima da položaj Bugara unapredi, naročito ukoliko primamljiva retorika zaštite prava Bugara u „Zapadnim pokrajinama“ bude donosila političke dividende tim političarima u Bugarskoj. Istorijski narativi i u Srbiji i u Bugarskoj puni su stvarnih ili navodnih istorijskih dokaza o tome da ta teritorija istorijski pripada upravo jednoj ili drugoj državi, počev od srednjovekovnih, preko administrativnih granica u Otomanskoj imperiji, granica crkvenih administracija „raje“ u Otomanskoj imperiji i slično. Ovi istorijski narativi, međutim, ne igraju važniju ulogu u modernim odnosima između Srbije i Bugarske, obeležene evropskim integracionim procesima. Ipak, oni mogu da budu jedan od razloga konflikta u budućnosti, zbog čega ih je posebno važno držati izvan okvira rasprave o pravima bugarske nacionalne manjine ili
rasprave o odnosima između Bugarske i Srbije.

 

Pitanje položaja Bugara u Srbiji moguće je postaviti sa aspekta vladavine prava i perspektive članstva u EU, ali naravno, ne i sa aspekta samoopredeljenja naroda. Osnovna teza na kojoj počiva ova studija praktične politike je da je stepen zagarantovanih prava Bugara u Srbiji, kao i mehanizmi za njihovo ostvarivanje solidno postavljen, te da je moguće, uz odgovarajuća poboljšanja, ostvariti puno uživanje ljudskih i manjinskih prava Bugara u Srbiji. Istovremeno, potrebno je ostvariti dijalog na više nivoa sa nacionalnim elitama u Bugarskoj, sa ciljem da pitanje položaja Bugara u Srbiji tretiraju kao pitanje:

 

  1. manjinskih prava, u skladu sa zakonima Republike Srbije i Okvirnom konvencijom o zaštiti prava i sloboda nacionalnih manjina Saveta Evrope;
  2. legitimnog interesa Republike Bugarske u okviru Okvirne konvencije, ali ne i pitanje „kopenhaških kriterijuma“, budući da položaj Bugara u Srbiji ne bi trebalo da bude političko nego pravno pitanje, i pitanje raspoloživih resursa za poštovanje manjinskih prava;
  3. socio-ekonomsko pitanje razvoja siromašnih regiona u Srbiji i ekonomskih odnosa dve susedne države čiji su „most“ upravo opštine Dimitrovgrad i Bosilegrad.

 

Na taj način, i jedna i druga država bi mogle da se pridruže onome što su im obema zacrtani ciljevi, a to su dobrosusedski odnosi i ekonomski prosperitet. Samim tim, ciljevi poboljšanja poštovanja manjinskih prava u Srbiji trebalo bi da budu (1) održanje i prosperitet Bugara u Srbiji, (2) stvaranje i održanje dobrosusedske atmosfere i (3) stvaranje uslova za ekonomski prosperitet čitavog juga Srbije i istoka Bugarske.

 

 

Studija praktične politike dostupna je na kraju ove stranice u PDF formatu.


Čitaoci zainteresovani za učešće u javnoj diskusiji mogu da ostave komentare na tekst klikom na opciju Pošaljite komentar koja se nalazi na dnu članka i na taj način konstruktivno doprinesu unapređenju kvaliteta ovog teksta. Komentari će takođe biti objavljivani na ovoj stranici.

 

 

 
 
Pošaljite komentar
Pošaljite komentar


 

Partner rubrike


05.06.2019, Beograd
Organizator: MEI, Delegacija EU, Ministarstvo finansija i EU PPF
31.05.2019, Beograd
Organizator: FCD i EWB
17.05.2019, Beograd
Organizator: Ministarstvo finansija i projekat Podrška komisiji za kontrolu državne pomoći
11.05.2019, Beograd
Organizator: CRTA
10.05.2019, Beograd
Organizator: FPN
08.05.2019, Beograd
Organizator: Koalcija 27
07.05.2019, Beograd
Organizator: EPuS
22.04.2019, Beograd
Organizator: RENEXPO
16.04.2019, Beograd
Organizator: MEI, Delegacija EU i PLAK III
11.04.2019, Beograd
Organizator: ISAC fond
03.04.2019, Beograd
Organizator: CSP i Hans Zajdel fondacija
04.04.2019, Beograd
Organizator: Republika Srbija
25.03.2019, Beograd
Organizator: CRTA
20.03.2019, Beograd
Organizator: Ministarstvo finansija i Delegacija EU u Srbiji
19.03.2019, Beograd
Organizator: MONS
26.02.2019, Beograd
Organizator: EPuS i Centar za spoljnu politiku
22.02.2019, Beograd
Organizator: Centar za promociju nauke
21.02.2019, Beograd
Organizator: RES fondacija i Fondacija Hajnrih Bel
06.02.2019, Beograd
Organizator: EU info centar
04.02.2019, Beograd
Organizator: CRTA
30.01.2019, Beograd
Organizator: EU info centar, Delegacija EU i EUNIC
18.01.2019, Beograd
Organizator: NKEU
14.12.2018, Beograd
Organizator: CEP i EU info centar
4.12.2018, Beograd
Organizator: EPuS i Fridrih Ebert
30.11.2018, Beograd
Organizator: NKEU
28.11.2018, Beograd
Organizator: CEP, CFA/ÖFZ i CIFE
26.11.2018, Beograd
Organizator: Konfindustrija Srbija
26.11.2018, Beograd
Organizator: Agencija za borbu protiv korupcije
19.11.2018, Beograd
Organizator: CEP
16.11.2018, Beograd
Organizator: EU info centar
14.11.2018, Beograd
Organizator: Koalicija 27
08.11.2018, Beograd
Organizator: EPuS i Konrad Adenauer Fondacija
06.11.2018, Beograd
Organizator: POINTPULS i BCBP
06.11.2018, Beograd
Organizator: ASB i Ministarstvo za rad
06.11.2018, Beograd
Organizator: Predstavništvo Grada Beča
01.11.2018, Beograd
Organizator: U mreži i Grupa za analizu i kreiranje javnih politika
30.10.2018, Beograd
Organizator: Fondacija Tempus
17.10.2018, Beograd
Organizator: BFPI, BCBP i EPuS
14.10.2018, Beograd
Organizator: Srbija 21
12.10.2018, Beograd
Organizator: Ambasadori održivog razvoja i NKEU
09.10.2018, Beograd
Organizator: MZŽS
03.10.2018, Beograd
Organizator: EBRD
29.09.2018, Beograd
Organizator: Ambasada Švedske, MZŽS i EISP2
26.09.2018, Beograd
Organizator: Kreativna Evropa Srbija
25.09.2018, Beograd
Organizator: EPuS
25 - 26.09.2018, Beograd
Organizator: CEP i TEN
24.09.2018, Beograd
Organizator: Fondacija Fridrih Ebert
01.10.2018, Beograd
Organizator: Tempus
18.09.2018, Beograd
Organizator: UNDP i Vlada Švajcarske
14.09.2018, Beograd
Organizator: Bitef i EU info centar
14.09.2018, Beograd
Organizator: Delegacija EU i Ministarstvo pravde
13.09.2018, Beograd
Organizator: BOŠ i Kancelarija za saradnju sa civilnim društvom
07.09.2018, Beograd
Organizator: FREN i SeCons
04.09.2018, Beograd
Organizator: Tim Noći istraživača
12.07.2018, Beograd
Organizator: EU info centar
11.07.2018, Beograd
Organizator: EU info centar
03.07.2018, Beograd
Organizator: Balkanmagazin
28.06.2018, Beograd
Organizator: Istinomer i Crta
28.06.2018, Beograd
Organizator: CEP i EU info centar
27.06.2018, Beograd
Organizator: EPuS, Fondacija Fridrih Ebert
27.06.2018, Beograd
Organizator: Projektni tim, Švajcarska kancelarija za saradnju i Ministarstvo energetike
22.06.2018, Beč
Organizator: Energetska zajednica
21.06.2018, Beograd
Organizator: EPuS
20.06.2018, Beograd
Organizator: BCBP
21.06.2018, Beograd
Organizator: BOŠ
15.06.2018, Beograd
Organizator: CEP
14.06.2018, Beograd
Organizator: BCBP
15.06.2018, Beograd
Organizator: Fridrih Ebert
13.06.2018, Beograd
Organizator: EPuS i FPN
12.06.2018, Beograd
Organizator: Savet Evrope i Delegacija EU
12.06.2018, Beograd
Organizator: Fridrih Ebert
01.06.2018, Beograd
Organizator: Green European Foundation
24.05.2018, Beograd
Organizator: Kancelarija Vlade za saradnju sa civilnim društvom
21.05.2018, Beograd
Organizator: CEDEF
17.05.2018, Beograd
Organizator: CEP, EFB
16.05.2018, Beograd
Organizator: EU info centar
16.05.2018, Beograd
Organizator: EU info centar
16.05.2018, Beograd
Organizator: Centar za spoljnu politiku
14.05.2018, Beograd
Organizator: Koalicija 27
10.05.2018, Beograd
Organizator: AŽC, UŽ Peščanik
09.05.2018, Beograd
Organizator: EU info centar i Delegacija EU u Srbiji
10.05.2018, Beograd
Organizator: Fondacija Fridrih Ebert i Centar za spoljnu politku
10.05.2018, Beograd
Organizator: EPuS, FEFA
25.04.2018, Beograd
Organizator: USAID, EPuS, CEP
25.04.2018, Beograd
Organizator: ISAC fond
23.04.2018, Beograd
Organizator: NKEU
24.04.2018, Beograd
Organizator: REECO Srbija
20.04.2018, Beograd
Organizator: Udruženja
16.04.2018, Beograd
Organizator: Delegacija EU, EU info centar i Kolarčeva zadužbina
13.04.2018, Beograd
Organizator: Koalicija prEUgovor
13.04.2018, Beograd
Organizator: Fridrih Ebert
16. i 17.04.2018, Beograd
Organizator: EFB
11.04.2018, Beograd
Organizator: CEP
11.04.2018, Beograd
Organizator: Beogradski centar za ljudska prava
12.04.2018, Beograd
Organizator: EPuS
23.03.2018, Beograd
Organizator: Beogradski centar za ljudska prava
16.03.2018, Beograd
Organizator: Delegacija EU u Srbiji, EU info centar
13.03.2018, Beograd
Organizator: CEP, TEN, BENCHER
13.03.2018, Beograd
Organizator: ISAC fond
14.03.2018, Beograd
Organizator: EU info centar i PLAC II
08.03.2018, Beograd
Organizator: Balkanmagazin i EPS
08.03.2018, Beograd
Organizator: Francuski institut u Srbiji
27.02.2018, Beograd
Organizator: Evropska fondacija za demokratiju
13.02.2018, Beograd
Organizator: BCBP
08.02.2018, Beograd
Organizator: Evropska platforma za ZB
07.02.2018, Beograd
Organizator: CFP, Fondacija Hans Zajdel
01.02.2018, Beograd
Organizator: BCBP
30. i 31.01.2018, Beograd
Organizator: MDULS, ReSPA
24.1.2018, Beograd
Organizator: Tempus - Erazmus+
16.1.2018, Beograd
Organizator: Ambasada Bugarske
17.01.2018, Beograd
Organizator: Koalicija za REKOM
21.12.2017, Beograd
Organizator: POINTPULS i RAI
19.12.2017, Beograd
Organizator: Koalicija prEUgovor
14.12.2017, Priština
Organizator: Energetska zajednica
13.12.2017, Beograd
Organizator: EU info centar, CAPE
13.12.2017, Beograd
Organizator: EPuS
08.12.2017, Beograd
Organizator: EPuS, EIB
08.12.2017, Beograd
Organizator: Savet Evrope, EU
07.12.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU, EU Info centar, KCSD, Fondacija Divac
05.12.2017, Beograd
Organizator: POINTPULS, BCBP, BIRN, TS
06.12.2017, Beograd
Organizator: EPuS
05.12.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU i RZS
29.11.2017, Beograd
Organizator: EPuS i Fondacija Fridrih Ebert
17.11..2017, Beograd
Organizator: Koalicija 27
15.11.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU, UNDP
15.11.2017, Beograd
Organizator: Balkanmagazin
14.11.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU, Ministarstvo rada, EU info centar
07.11.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU, EU info centar, PKS
03.11.2017, Beograd
Organizator: ISAC fond i Fondacija Fridrih Ebert
01.11.2017, Beograd
Organizator: Evropski pokret u Srbiji
31.10.2017, Beograd
Organizator: EPuS i FPN
01 - 02.11.2017, Novi Sad-Beograd
Organizator: Francuski institut
25.10.2017, Beograd
Organizator: Koalicija prEUgovor
24.10.2017, Beograd
Organizator: Evropski pokret u Srbiji
23.10.2017, Beograd
Organizator: RYCO
17.10.2017, Beograd
Organizator: Fondacija Tempus
12.10.2017, Beograd
Organizator: Građanske inicijative
11.10.2017, Beograd
Organizator: TACSO
10.10.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU i Tim UN
09.10.2017, Brisel
Organizator: Savet za regionalnu saradnju
06.10.2017, Beograd
Organizator: Fondacija Tempus
05.10.2017, Beograd
Organizator: Forum za međunarodne odnose Evropskog pokreta u Srbiji i Fondacija Fridirh Ebert
02.10.2017, Beograd
Organizator: CZKD
28.09.2017, Beograd
Organizator: Fondacija Tempus
26.09.2017, Beograd
Organizator: EUNIC Srbija
22.09.2017, Novi Sad
Organizator: CINS
21.09.2017, Beograd
Organizator: Ministarstvo pravde
20.09.2017, Pančevo
Organizator: Gradska uprava Pančeva
19.09.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU, EU info centar i SKGO
18.09.2017, Beograd
Organizator: BOŠ i Kancelarija za saradnju sa civilnim društvom
15.09.2017, Beograd
Organizator: Beograd Prajd
14.09.2017, Beograd
Organizator: POINTPULS i BCBP
15.09.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU u Srbiji
14.09.2017, Vlasinsko jezero
Organizator: Evropski PROGRES
13.09.2017, Beograd
Organizator: Centar za spoljnu politiku
06.09.2017, Beograd
Organizator: Ujedinjene nacije
05.09.2017, Beč
Organizator: Energetska zajednica
25.08.2017, Beograd
Organizator: Balkanmagazin i EPS
25.07.2017, Beograd
Organizator: Beogradski centar za bezbednosnu politiku
06.07.2017, Beograd
Organizator: Ministarstvo zaštite životne sredine i Nacionalni konvent
04.07.2017, Beograd
Organizator: ISAC fond i Fridrih Ebert fondacija
30.06.2017, Beograd
Organizator: Centar za spoljnu politiku i Fridrih Ebert fondacija
22.06.2017, Beograd
Organizator: CEP, EU Info centar
22.06.2017, Beograd
Organizator: EU info centar
22.06.2017, Beograd
Organizator: Fondacija Hajnrih Bel
15 - 17.06.2017, Beograd
Organizator: Evropa Nostra, Evropa Nostra Srbija, Mreža za nasleđe JIE
14.06.2017, Beograd
Organizator: Ambasada Italije u Srbiji
15.06.2017, Beograd
Organizator: Novinska agencija Beta
18.05.2017, Beograd
Organizator: EU info centar
18.05.2017, Beograd
Organizator: EU info centar
25.05.2017, Beograd
Organizator: EU Info centar

PROJEKTI I KONKURSI

EurActiv franšiza za Srbiju:
Novinska agencija BETA, direktor: Radomir Diklić, glavni i odgovorni urednik: Dragan Janjić
Novinska Agencija Beta
Developed by Zorica Filipović, Predrag Tošić
EKO ZNACKA