Lan iskorenjen iz Litvanije, glavni krivac - Brisel      

Objavljeno : 30.04.2012. Štampa El. pošta bookmark
 

Lan se nekada toliko gajio u Litvaniji da je njegov plavi cvet gotovo postao zaštitni znak, opevan i u tradicionalnim pesmama. Danas je potpuno iskorenjen, a u ovoj zemlji smatraju da je glavni krivac Brisel, zbog smanjenja državne pomoći nakon pristupanja ove baltičke zemlje EU. Proizvodnja platna i proizvoda od lana je, sa druge strane, u Litvaniji u procvatu, pa ta zemlja uvozi lan kao sirovinu.


Značaj koji lan zauzima u zemlji vidi se već i samom šetnjom kroz glavni grad Litvanije, Viljnus, u kojem je reč lan na litvanskom, "linas", ispisana na ulazu u brojne prodavnice. Lan je bio nadahnuće i za veoma popularna imena u zemlji - Linas za muškarce i Lina za žene.

 

Nežni plavi cvetovi lana su, međutim, potpuno iskorenjeni za litvanskih polja. Prema zvaničnoj statistici, u 2010. je ostao samo jedan hektar lana za proizvodnju tekstilnih vlakana, dok je 20 godina ranije cvetao na 21.500 hektara.

 

Kao na glavnog krivca prstom se ukazuje na Brisel. "Državna pomoć je sada ograničena na 675 litasa (195 evra) po hektaru", navela je Beruta Vasiliauskiene, koja upravlja preduzećem Jubarko linu verslas, jednim od poslednjih koja i dalje proizvode lan. Međutim, tih 50 hektara se tokom prethodih godina istopilo, i ove godine lan se neće saditi.

 

Pre ulaska Litvanije u EU 2004. godine, držvna pomoć je bila tri puta viša.

 

"Više niko ne gaji lan, to više nije isplativo", kazala je Vasiliauskiene.

 

Gaje ga jedino naučnici stanice za agronomske probe u gradu Upite u centralnom delu zemlje. "Litvanski lan bi mogao da nestane ukoliko bismo prestali sa ovim aktivnostima. Svake godine sadimo između 300 i 500 različitih semena da bismo ih obnavljali", kazala je agronom Zofija Jankauskiene.

 

Litvanski lan kao garancija kvaliteta

 

Industrija tekstila, međutim, ne deli sudbinu uzgajanja lana, već doživljava procvat.

 

Najstarija fabrika tekstila lana Linas, u gradu Panevezis na severu zemlje, ove godine je proslavila 55 rođendan. Prošle godine je proizvela 2,5 miliona metara platna, ali već tri godine lanena vlakna uvozi iz susedne Belorusije. "Imali smo radionicu za pravljenje niti, ali je uvoz kalemova prediva postao isplativiji", rekla je Jurgita Senulite, dizajnerka Linasa.

 

"Uzgoj i obrada lana bile su tradicionalne aktivnosti, zato danas imamo toliko preduzeća za preradu lana, zaista imamo veštine", kazao je Vidas Vaitkus, koji rukovodi preduzećem za laneno platno i proizvode od lana od 2002. godine. Iako je uzgajanje te kulture praktično izumrlo, on Litvaniju i dalje smatra zemljom lana.

 

"Na svakom sajmu na koji odemo moramo da odgovaramo na pitanja da li je proizvod istkan i šiven u Litvaniji", kaže Vaitkus. Njegov zaključak je da je oznaka "proizvedeno u Litvaniji" i dalje znak kvaliteta.

 

On, kao i njegovi konkurenti, izvozi svoje proizvode - platno, posteljinu, krpe, kecelje i druge proizvode za kuću - u Francusku, Italiju i Japan.

 

Međutim, Litvanci više nisu osetljivi na čari litvanskog lana. Preduzeće Linas manje od 5% proizvoda proda u Litvaniji, a i to je namenjeno uglavnom turistima. "Kupovina lana je skupa za Litvance", kazala je Senulite, dizajnerka u preduzeću Linas.

 

Cene sirovine su u porastu, ali su zahvaljujući relativno niskoj ceni radne snage u Litvaniji proizvodi konkurentni na inostranom tržištu, kazala je ona.

 

Izvor: AFP

Foto: Wikimedia

 

 

 
 
Pošaljite komentar
Pošaljite komentar


 

Partner rubrike

luxemburg mali

18.10.2017, Beograd
Organizator: Forum za kulturu EPuS i NKSS
17.10.2017, Beograd
Organizator: Fondacija Tempus
12.10.2017, Beograd
Organizator: Građanske inicijative
11.10.2017, Beograd
Organizator: TACSO
10.10.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU i Tim UN
09.10.2017, Brisel
Organizator: Savet za regionalnu saradnju
06.10.2017, Beograd
Organizator: Fondacija Tempus
05.10.2017, Beograd
Organizator: Forum za međunarodne odnose Evropskog pokreta u Srbiji i Fondacija Fridirh Ebert
02.10.2017, Beograd
Organizator: CZKD
28.09.2017, Beograd
Organizator: Fondacija Tempus
26.09.2017, Beograd
Organizator: EUNIC Srbija
22.09.2017, Novi Sad
Organizator: CINS
21.09.2017, Beograd
Organizator: Ministarstvo pravde
20.09.2017, Pančevo
Organizator: Gradska uprava Pančeva
19.09.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU, EU info centar i SKGO
18.09.2017, Beograd
Organizator: BOŠ i Kancelarija za saradnju sa civilnim društvom
15.09.2017, Beograd
Organizator: Beograd Prajd
14.09.2017, Beograd
Organizator: POINTPULS i BCBP
15.09.2017, Beograd
Organizator: Delegacija EU u Srbiji
14.09.2017, Vlasinsko jezero
Organizator: Evropski PROGRES
13.09.2017, Beograd
Organizator: Centar za spoljnu politiku
06.09.2017, Beograd
Organizator: Ujedinjene nacije
05.09.2017, Beč
Organizator: Energetska zajednica
25.08.2017, Beograd
Organizator: Balkanmagazin i EPS
25.07.2017, Beograd
Organizator: Beogradski centar za bezbednosnu politiku
06.07.2017, Beograd
Organizator: Ministarstvo zaštite životne sredine i Nacionalni konvent
04.07.2017, Beograd
Organizator: ISAC fond i Fridrih Ebert fondacija
30.06.2017, Beograd
Organizator: Centar za spoljnu politiku i Fridrih Ebert fondacija
22.06.2017, Beograd
Organizator: CEP, EU Info centar
22.06.2017, Beograd
Organizator: EU info centar
22.06.2017, Beograd
Organizator: Fondacija Hajnrih Bel
15 - 17.06.2017, Beograd
Organizator: Evropa Nostra, Evropa Nostra Srbija, Mreža za nasleđe JIE
14.06.2017, Beograd
Organizator: Ambasada Italije u Srbiji
15.06.2017, Beograd
Organizator: Novinska agencija Beta
18.05.2017, Beograd
Organizator: EU info centar
18.05.2017, Beograd
Organizator: EU info centar
25.05.2017, Beograd
Organizator: EU Info centar

PROJEKTI I KONKURSI

EurActiv franšiza za Srbiju:
Novinska agencija BETA, direktor: Radomir Diklić, glavni i odgovorni urednik: Dragan Janjić
Novinska Agencija Beta
Developed by Zorica Filipović, Predrag Tošić
EKO ZNACKA